Momentopname

De nabije cultuurdragers zijn heden De danser en de monnik – Dagboeken 1970-1995 van Cees Nooteboom, Acht uur in Berlijn (een avontuur van Blake en Mortimer) van José-Louis Bocquet, Jean-Luc Fromental en Antoine Aubin, Solituden, songs van Jacques Hamelink en Beauty van Ryuichi Sakamoto.

Taal(on)logica

Soms probeer ik me voor te stellen hoe moeilijk het voor een anderstalige is om het Nederlands onder de knie te krijgen, er de nuances van te leren kennen. Neem nu gade, een mooi woord voor echtgenoot of echtgenote. Wanneer je dat dan kent, is het dan niet logisch te veronderstellen dat gadeslaan betekent je man of vrouw een oplawaai verkopen?

Nog een paar silhouetten

Toen ik onderstaande foto in mijn archief opsloeg zag ik nog een aantal stadssilhouetten die ik her en der in Antwerpen vastlegde….

Elders in de skyline

Vermoedelijk denkt iedereen zijn eigen woonplaats redelijk tot goed te kennen. Ik ook, en dus verbaast het me af en toe wanneer ik op een punt in de stad kom van waaruit het uitzicht anders is dan je gewend bent. Waar het net lijkt of twee kerken (zoals rechts de Sint-Antonius en de Onze-Lieve-Vrouwekathedraal) zich anders ten opzichte van elkaar bevinden dan vanaf de straat, of waar elders in de skyline de afstand tussen (links) het Centraal Station en de Antwerp Tower groter lijkt dan hij in werkelijkheid is. Leuk puzzelkijkwerk kortom.

Te veel Wimmen?

Het Nederlands voetbalelftal heeft in de loop der jaren al drie keer een finale van een Wereldkampioenschap bereikt, en verloren.  Ik zag weer eens beelden van de eindstrijd van 1974, tegen West-Duitsland. En ineens vroeg ik me af of Oranje die niet verloor vanwege een te hoog Wim-gehalte. Er kwamen namelijk, dat viel me niet eerder op, niet minder dan vijf Wimmen binnen de lijnen: Wim van Hanegem, Wim Jansen, Wim Rijsbergen, Wim Suurbier en Willy van de Kerkhof die natuurlijk óók een Wilhelmus is. Hoogstwaarschijnlijk speelde dat geen rol, maar de Duitse spelers droegen wél allemaal andere namen: Bernd, Berti, Franz, Gerd, Hans-Georg, Jürgen, Paul, Rainer, Sepp, Uli en Wolfgang….

Rinkeldekinkel

Toch wel een paar keer per week worden ‘onze’ glasbakken geleegd, en iédere keer weer neurie ik dan I Love The Sound Of Breaking Glass van Nick Lowe, die zich voor dit nummer liet inspireren door het geluid van een glasbak die van inhoud ontdaan wordt.

Haartjes alom

Haartjes op de gele bloem, bruine haartjes op de hommel, haartjes op het groene blad: er zijn hier in het Stadspark op de kleuren na vele overeenkomsten te ontdekken voor wie zorgvuldig kijkt.

Ongeziene verdwijning

O wat heeft Geertje er een hekel aan wanneer ik (zo af en toe) mijn baard laat staan. “Wanneer gaat hij er nu eindelijk weer af?” hoor ik dan slag om slinger, terwijl ze me dan ook soms nog Paulus noemt, omdat ze vindt dat ik met baard op Paulus de Boskabouter lijk. Het merkwaardige is nu, en dat zeg ik haar dan ook steeds, dat ik iedere keer wéét (= zéker weet) dat het haar niet op zal vallen wanneer ik me weer geschoren heb. Ook nu was dat weer zo. Ik had me ’s morgens geschoren, en wanneer zag mijn liefhebbende en teerbeminde levensgezellin dat? Toen we al  weer bijna gingen slapen….

Cinema Trivia: Helena

Honderd jaar geleden draaide Manfred Noa (1893-1930) Helena, zijn verfilming van Homerus’ Ilias. Lang werd gedacht dat de volledige film verloren was gegaan maar op basis van een afdruk in het filmmuseum van Lausanne kon met behulp van toevoeging van fragmenten uit Belgische, Italiaanse, Russische en Spaanse kopieën tot quasi volledige restauratie over worden gegaan. Het is een stomme film, maar ik kan daar gefascineerd naar kijken. Wat een indrukwekkende productie, welk een visuele weelde!

https://www.youtube.com/watch?v=d85hF5HFZi8

Reisverschil

Grappig klein taalverschil: Een Nederlander die op reis gaat pakt zijn koffers, een Vlaming die op reis gaat maakt zijn valiezen.

Bloemrijk proza

Jonge sportjournalisten zouden er goed aan doen Jaarboek No. 1 – Topclub Feyenoord, dat verscheen in 1969, te lezen. Als trouw supporter haal ik dat nog wel eens uit de kast . Welk een bloemrijk proza werd er toen toch geschreven. Wat te denken van dit fragment uit het wedstrijdverslag van NAC-Feyenoord (3-1): toen Kindvall 0-1 scoorde ‘leek de Rotterdamse toekomst zo rozerood als de kleur van een bedeesde maagd die plots ten huwelijk wordt gevraagd. Maar te drommel, Feyenoord verzuimde door te drukken, meende op de lauweren te kunnen  rusten, doch zat twee minuten later met de billen op de blaren [….].’ Wat een stilistische souplesse. Feyenoord werd dat seizoen, waarin doelmannen niet zomaar reddingen verrichtten maar snode plannen van de vijandelijke midvoor verijdelden, overigens kampioen.

Grappige taal

“Hoe vond je haar haar, zo kort?” “Best aardig, maar had ze het niet al lang kort?” Potztausend, wat een grappige taal hebben wij eigenlijk hè, dat die twee tegengestelde woorden samen tóch betekenisvol zijn: al lang kort....

Uit de kast (CXLV): Gerrit Achterberg

Eens in de maand ga ik voor deze rubriek met de ogen dicht voor mijn poëziekast staan om daar een willekeurige bundel uit te nemen. Deze keer is dat Verzamelde gedichten van Gerrit Achterberg (Uitgeverij Querido, Amsterdam, 1984), waaruit ik op bladzijde 992 Geologie opensloeg:

Koude is tussen ons
als een ijstijd, mens.
Gij zijt rotssteen.
Ik ben alluvium.

Gij zijt wet en staat.
Ik verander dagelijks,
om eenmaal ergens
nieuw land te zijn,
buiten de kaart.

Cinema Trivia: 1 Mark

Dankzij het bekijken van Zwei in einer großen Stadt, een charmante Fronturlauberfilm uit 1942 van Volker von Collande met Claude Farell en Karl John, kunnen we onthouden dat een toegangskaartje voor de Berlijnse Zoo toentertijd 1 Mark kostte. En 50 Pfennig voor wie nog geen 10 was.

Duidelijk weer

Je hoeft niet eens te lúisteren naar meteoroloog Benjamin Stöwe: hij maakt veelal vestimentair al duidelijk wat voor weer ons te wachten staat….

https://meergemengdeberichten.blogspot.com/2019/12/nog-meer-kleuren.html

Bestaand woord

Taal is een levend organisme. Ik weet het. Maar als ik Scrabble zou zitten spelen met iemand die het woord badkamerradioeend zou leggen was dat wat mij betreft gegarandeerd aanleiding tot ambras. Beláchelijk zou ik het vinden. Dat dacht ik toen ik het tegenkwam in de supermarkt. Daar bestaat het. En dus bestaat het. Badkamerradioeend. Overigens stelde mijn zwager Chris me gerust: je zou het woord met Scrabble niet eens kúnnen leggen omdat er in dat spel plaats is voor woorden van maximaal 15 letters, en badkamerradioeend telt er 17.... 

Zomer

Boodschappen doe ik meestal in een supermarkt in de kelder onder een torengebouw. Geen daglicht is er in zicht. Stel dat je daar geblinddoekt heen zou worden gebracht dan zie je er toch, van zodra die blinddoek verwijderd is uiteraard, bij binnenkomst in één oogopslag welk seizoen het is. Bots je des winters meteen op bloemkolen, nu knallen zich de kersen haast vanzelf je winkelwagentje in….

Modane-Torino

Kwam op het wereldwijde web een Führerstandsmitfahrt tegen van een van de interessantere trajecten van een treinreis die we eerder deze eeuw maakten, dat van Modane naar Turijn. Voor mensen die Lage Landen gewoon zijn blijft het bijzonder om bergen te zien, en al helemáál om er doorhéén te treinen….

https://www.youtube.com/watch?v=eoFGonYjiK8

'Voorfoto'

Geertje maakt vooraleer het gezelschap dat ze gaat fotograferen ‘op punt staat’ al wel eens een ‘voorfoto’. Vaak zijn zulke opnamen leuker om te bekijken dan het officiële portret. Ook deze ‘voorfoto’ die ik tegenkwam is aardig om te bekijken. Tien van de mensen kijken niet alleen niet eens naar de lens, maar gewoonweg een andere kant op. Alsof ze niet weten wat een camera is. De andere negen doen dat wel. Vooral de soldaat lijkt zich de aanwezigheid van de lens zeer bewust.

Kuuskes

Dat bepaalde dieren en dingen in dialect soms een andere naam hebben is bekend. Maar uit Onbegrensd Brabant (boek én films) van Paul Spapens, Stijn van der Loo en JACE van de Ven leer ik dat soms één woord twee verschillende dieren aan kan duiden: in Midden-Brabant staat er geen grenspaal maar een dialéctpaal tussen Boxtel en Oirschot om  aan te geven dat tot en met Boxtel een kuuske een varkentje is, en vanaf Oirschot een kalfje. Op de dialectpaal geeft het zwijnshoofdje aan dat je Boxtel (en Liempde en bij uitbreiding Tilburg) nadert waar een kuuske een biggetje is, het kalfskopje dat vanaf daar een kuuske een rundje is.

Stuurloos op Versindaba

Op Versindaba verscheen mijn gedicht Stuurloos, dat ik schreef na het overlijden van mijn dierbare vriend Ron Scherpenisse, nu een maand geleden….

https://versindaba.co.za/2024/06/24/bert-bevers-stuurloos/

51.201

Ik vraag me af of fanatieke liefhebbers van Twin Peaks, in een quiz daarnaar gevraagd, zouden weten hoeveel inwoners dat (fictieve) stadje heeft. Ze zouden het kúnnen weten vermits het aantal aan het begin van iedere aflevering duidelijk aangegeven staat: 51.201.

Verbascum thapsus

Wanneer ik door de Kruidtuin kuier blijf ik altijd even staan bij de Verbascum thapsus uit de familie Scrophulariaceae. Ik vind de koningskaars een betoverend mooi gewas.

Zeldzame munten

Kwam in mijn portemonnee twee eerder zeldzame munten tegen. Een van € 1 met de beeltenis van Prins Albert van Monaco (wanneer zie je die nou?) en een van 5 cent die volgens mij een misslag is: over de beeltenis staat Willem-Alexander Koning der Nederlanden. Volgens mij hoort die tekst daar eigenlijk niet.

Momentopname

De nabije cultuurdragers zijn hic et nunc Held…., Harrie Geelens vertaling van Ovidius’ Heroides, De Pelgrim – Kunst en zingeving in een onttoverde wereld (1924-1931), het nog immer beklijvende album The Hurting van Tears For Fears en Blue Velvet van David Lynch. 

3

Een bijzonder eigenaardig verschil tussen Amerikanen en ons Europeanen is dat zij van de Nieuwe Wereld het getal 3 uitbeelden met de drie buitenste vingers van de hand. Ik zou wel eens willen weten waar dat vandaan komt.

Op ladderie

Met plezier op stap gaan, op de kuier. Zoveel betekent voor ons op ladderie gaan. Ik vroeg me ineens af of dit familietaal is, of Bergs (uit mijn geboortestad Bergen op Zoom) maar volgens Geertje (uit Tilburg) kent zij het ook van oudsher en zou het zeker algemeen Brabants betreffen. Ik kan de uitdrukking echter nérgens vinden. Merkwaardig….

De schilder H.

Overigens is aan Adolf Hitler zeker geen groot artistiek vernieuwer verloren gegaan maar wel ergert me het gemak waarmee bepaalde mensen zijn jeugdwerk denigrerend afdoen als ‘kladwerk’ van een ‘mislukt schildertje’. Die mensen zijn zelf met tekenen dikwijls op het niveau van harkhandjes en kopvoeters blijven steken, en vinden waarschijnlijk ook dat je niet van Wagner mag houden omdat Hitler van diens muziek hield. Ik vind dat de latere Rijkskanselier af en toe beslist verdienstelijk werk konterfeitte, zoals deze stadsgezichten. Ik zou die niet zo uit de kwast krijgen.

Wie we daar hebben

Ik dacht dat ondertussen alle foto’s van Adolf Hitler in de Groote Oorlog wel zo’n beetje bekend waren, maar er duikt er in Hitler aan het Westfront (rijkelijk geïllustreerd boek van Dr. Henk van Capelle en Dr. Arie-Pieter van de Bovenkamp) een onbekende op: koerier Hitler in de Rue Faidherbe in Fournes-en-Weppe, in vol marstenue op weg naar het stafkwartier om nieuwe orders in ontvangst te nemen. Een foto uit mei 1915. Een kwart eeuw later ging hij, toen Führer, daar nog eens een kijkje nemen.

Hoe groot is die kans?

Je hebt zo van die toeristische filmpjes waarin mensen met een camera op de borst door steden kuieren. Kwam zo’n filmpje tegen op het internet en zag dat de onbekende filmende bezoeker ook bij ons in de buurt was. En wie komen daar in de Bourlastraat (ongeveer vanaf 59.30) hun deur uit? Wij toch zeker! Hoe groot is die kans?

https://www.youtube.com/watch?v=chgen33XbaI

Verborgen gedachten

“De taal is de mens gegeven om zijn gedachten te verbergen.” Dat schreef Molière ooit, maar dan in het Frans natuurlijk. Dat Franstaligen opmerkelijk veel meer woorden nodig hebben dan Germanen merkte ik hier al eens eerder op. Een goed voorbeeld: ik zag in de gids dat op een van de Franse zenders The Horse Whisperer wordt uitgezonden. In het Frans wordt dat L’homme qui murmurait à l’oreille des chevaux. 3 woorden (19 letters) worden er dus 9 (43). Nog eens verder gebladerd: Kalidor, la légende du talisman blijkt Red Sonja te zijn, en Le train sifflera trois fois is High Noon. Waarvan akte.

Volle groepsfoto

Trotse matrozen en andere zeelieden op een fraai groot groepsportret. Moet voor die mannen wel lastig (“Ik sta daar, daar ongeveer elfde van links op ongeveer de vijfde rij.”) zijn geweest om aan te geven waar ze staan….

Bijna aaibaar (72)

 

Wenkbrauwhuppeltje

Wanneer Maja Weber het nieuws presenteert ontgaan mij meestal de actualiteiten omdat ik me dan af zit te vragen of haar rechterwenkbrauw (voor u als kijker de linkse) bij het afsluitende Tschüß weer zo’n eigenaardig huppeltje zal maken of niet. Volgens mij zijn er maar weinig mensen die dat kunnen. Ik heb het voor de spiegel wel eens geprobeerd maar mij lukt zo’n beweginkje niet….

Baas boven baas

Vladimir Putin komt als president met zijn 22 jaar aan de macht eigenlijk nog maar net kijken. Paul Kagame van Rwanda gaat hem voor met 24 jaar, het aantal dat ook Bashar Al Assad al achter zijn naam heeft. Ismail Omar Guelleh bekleedt in Djibouti al 25 jaar het hoogste ambt en in de Republiek Congo Denis Sassou Nguesso al 27 jaar. Dan heb je in Wit-Rusland nog Aleksander Lukashenko die 30 jaar geleden aantrad en in Tadzjistan Emomalii Rachmon die daar reeds 32 jaar president is. Isaias Afewerki van Eritrea, Yoweri Museveni van Oeganda en Paul Biya van Kameroen zijn al respectievelijk 33, 38 en 42  jaar president. Maar ook zij hebben het nakijken bij Teodoro Obiang van Equatorial Guinee want die zit komende zomer maar liefst reeds 45 jaar op zijn pluche.

Tussen de sporen

Een pump tussen de sporen. Eén. Zo’n schoen valt niet zomaar per ongeluk de trein uit. Ruzie aan het begin van de vakantie naar de kust, Keulen of Parijs? Of juist tijdens de thuisreis? Benieuwd of de draagster – ik bedoel dat niet rolpatroonbevestigend, ik zie een vent gewoon niet op zulke hakken stappen – heeft lopen hinken of dat ze die andere pump ook maar weg heeft gezwierd en makkelijke schoenen aan heeft getrokken….

Minitentoonstelling: Sporen

Een ouderwetsche inktlap heb ik niet meer, maar mijn vulpen dient af en toe wel even afgeveegd te worden. Dat doe ik dan aan papieren zakdoekjes. Ineens fascineerde me de aanblik daarvan: er lijkt wel sprake van een ritme, van een ‘schrift’….

Vele tinten paars

Wij kopen nooit bloemen maar zo af en toe krijgen we er. Dit bosje bijvoorbeeld kreeg ik als vaste klant ter gelegenheid van de heropening van ‘mijn’ Delhaize. En natuurlijk accepteerde ik dat beleefd dankbaar. Kijk toch eens hoe mooi de kleuren ervan overeenstemmen met die van onze klaverzuring. Alsof het bosje er op is uitgekozen.

Buitenbeentjes

Maart, april en augustus zijn de buitenbeentjes met elk een andere letter aan het eind van hun naam. Van de namen van de andere maanden eindigen er vier op een r, en vijf op een i. Vergeet dat niet!

Eind-f

Ineens vond ik slurf een typisch woord. Zouden er in onze taal eigenlijk veel woorden op een f eindigen? Dat moest ik nazoeken, en welnu: er zijn geen woorden die beginnen met een q en eindigen op  een f, en er zijn er evenmin die aanvangen met een y en eindigen op een f. Maar alle andere letters in ons alfabet beginnen wel een woord dat op een f eindigt. Voorbeelden uit mijn Van Dale: addergif, bluf, cenotaaf, dukdalf, erf, flarf, geloof, hoef, instinctief, juf, kalief, loef, maf, normatief, oorlof, paraaf, raaf, slurf dus, tegengif, uitgaansverlof, verf, wreef, xeromorf en zalf. Tot zover dit Gemengd Bericht. 

Nog een slurf

Niet alleen olifanten hebben een slurf, maar ook tapirs, steppeslurfhondjes en zeeolifanten. Dankzij onze Zoo weet ik nu ook dat er een vijfde soort aan dat rijtje toe kan worden gevoegd: de Macroscelides proboscideus, de slurfspitsmuis!

Niet alles wordt er beter op....

Ik vroeg een van de mannen die ons buurtje proper houden of ze eigenlijk nog van die ouderwetsche takkenbezems in hun arsenaal hadden. “Neen meneer, al lang niet meer.” Zijn ogen lichtten op bij de herinnering eraan. “Dát waren nog eens bezems!” Toen ik hen slachtoffers van de modernisering noemde zei hij “Niet alles wordt er beter op meneer, niet alles….”