Uit de kast (CVXXIII): Anne Louïse van den Dool

Eens in de maand ga ik voor deze rubriek met de ogen dicht voor mijn poëziekast staan om daar een willekeurige bundel uit te nemen. Deze keer is dat Ontbindende voorwaarden van Anne Louïse van den Dool (Uitgeverij Querido, Amsterdam, 2024), waaruit ik bladzijde 9 opensloeg met daarop Spiegelschrift:

mijn naam is de eerste plek waar ik woon
ik geef mijn voorletters de vorm van een dakje
de vervolgletters krijgen ramen
uit het laatste symbool kringelt rook

ik kan eerder achterstevoren schrijven dan rechtdoor
de juf zegt dat da vinci dat ook kon
ik hoop dat hij mijn brieven ontvangt

ik probeer blind te schrijven zoals ik ook blind kan typen
zet een spiegel op mijn bureau en maak
oogcontact dat niet mag wijken
alleen zo weet ik zeker dat ik niet lieg

dit lichaam is de laatste plek waar ik woon
ik geef het nog geen naam
wat je een naam geeft, kan zich aan je hechten

Hangende pootjes

Aan de overkant van het Kanaal hebben ze nou toch echt wel zowat allemaal in de gaten dat de Brexit geen goed idee is geweest. Terug willen de Engelsen. Maar dan zullen ze zich toch wel aan al onze spelregels moeten houden. Graag of niet, dus géén uitzonderingen op de regel meer. Het was overigens niet de éérste Brexit. In 286 was er reeds een: de provincie Brittania scheurde zich toen onder leiding van Nigel Farage Carausius af van de EU het Romeinse Rijk omdat men er volgens hem genoeg had van te veel Brusselse Romeinse bemoeienis. Tien jaar later maakte Brittania weer onderdeel uit van de EU het RI….

Allerzielen

Deze gedenkdag van Allerzielen is een mooie gelegenheid om, bij een foto van Joep Eijkens, onze reeks Kreunende tijd weer eens onder de aandacht te brengen:

www.kreunendetijd.blogspot.com 

Drukte op Allerheiligen

Kwam deze tableau de la troupe weer eens tegen, vastgelegd op Allerheiligen 2018. Toenmalig Antwerps stadsdichter Maud Vanhauwaert had collega-auteurs uit Antwerpen uitgenodigd om op Allerheiligen voor te komen lezen op de perken van de begraafplaats Schoonselhof waar veel letterkundigen begraven liggen. In het gezelschap voor Kasteel Schoonselhof zijn behalve uw dienaar onder meer de dichters Toon Brouwers, Lotte Dodion, Annemarie Estor, Peter Holvoet-Hanssen, Frans Roggen, Tony Rombouts †, Michaël Vandebril, Paul Van Dessel † en Maud Vanhauwaert zelve te bespeuren.

Bovengrondse halte

Toen er nog trams over de De Keyserlei reden kwam ik al in Antwerpen, dus ik kan me een beeld als dit nog heugen. Aan de nog bovengrondse halte aan het Centraal Station hielden toentertijd de lijnen 2, 3, 11, 12 en 24 halt. Ondertussen kun je hier naar beneden om er de metro te nemen. Toen deze foto werd gemaakt mocht er nog reclame voor sigaretten worden gemaakt. Ook bestond het weekblad De Post nog….

Vreemde feestdag

Pik van het ARD-ochtendmagazine MoMa op dat 31 oktober Reformationstag, Hervormingsdag, is. Dan wordt bij onze oosterburen in de protestantse deelstaten herdacht dat Maarten Luther op deze datum in Wittenberg zijn 95 stellingen tegen de kerk in Wittenberg nagelde. In de katholieke Duitse deelstaten is Reformationstag geen officiële feestdag, dat is het een dag later wel (omwille van Allerheiligen). In Nederland, nochtans van calvinistische snit, is het er geen en in België evenmin want hier bestaat het protestantisme nagenoeg niet. Wat me, al googelend, verbaasde is dat Hervormingsdag een officiële feestdag is in Chili en Slovenië. Een vreemde feestdag in mijn ogen vermits beide landen overwegend katholiek zijn….

Pandemie als ijkpunt

Mijn generatie was gewend aan ouders die het wanneer ze iets in De Tijd wilden plaatsen hadden over ‘voor’ of ‘na’ De Oorlog. Wij hebben in streken gewoond waarin dat referentiepunt al was vervangen: in Zeeland hadden mensen van zekere leeftijd het over ‘voor’ of ‘na’ De Ramp. Tegenwoordig valt het me, zeker bij jongere mensen, op dat de pandemie als ijkpunt geldt: ze hebben het nu over ‘voor’ of ‘na’ Corona.

Populaire wespen

Wanneer ik de Secundaire Handelsschool in de Lombardenstraat passeer kan ik me niet aan de indruk onttrekken dat de Vespa’s, de wespen, zich mogen verheugen in een fikse populariteit bij de studenten.

Dat lijkt me duidelijk....

Wij kunnen wanneer we ons afvragen of onze Putsch een dutje heeft gedaan in onze slaapkamer altijd in één oogopslag zien op welke helft van het bed zulks het geval geweest is. Dat lijkt me duidelijk….

Koudbloedig verliefd

Reptielen vormen een klasse waarnaar in de Zoo niet direct mijn warmste interesse uitgaat, maar deze keer bleef ik belangstellend staan bij een koppeltje neushoornleguanen (Cylcura cornuta) aan wie ik emoties die ik niet associeer met dergelijke beesten meende af te kunnen lezen: ze lijken tevreden en elkaar genegen, welhaast een beetje verliefd….

Geen debutanten

Aston Villa, Barcelona, Bayern München, Borussia Dortmund, Feyenoord, Inter Milan, Liverpool, Manchester City, Manchester United, Porto, PSG, PSV en Real Madrid. Dat zijn van de 36 clubs die momenteel de Champions League betwisten de clubs die de Beker Met De Grote Oren al eens wisten te veroveren. Tot zover dit Gemengd Bericht.

Bijna aaibaar (99)

 

Anders bedoeld

Even naar een etalage staan kijken, om te constateren dat niet iedereen meer mee is met de betekenis van objecten uit het Rijke Roomse Leven. Oorspronkelijk waren deze beelden bedoeld om tegen gebeden te worden door gelovige zielen. Die functie lijkt vergeten.

Driedubbele titel

Hé, wat grappig: ik herinner me dat ik destijds onder de indruk was van de gelaagdheid van de schijnbaar eenvoudige titel van een bundel van Riekus Waskowsky, en zie mijn bevindingen nu terug in een stukje van Jean Pierre Rawie: ‘Slechts de namen der grote drinkers leven voort luidt de titel van een verder vergeten dichtbundel. Deze geheimzinnige versregel kan, al naar gelang hij wordt uitgesproken – met de nadruk op namen, grote of drinkers – drie verschillende betekenissen hebben (probeer maar). Dat is verwarrend, maar hij blijft je wel bij.’

Nieuwe en oude kundes

“Aan het begin van deze eeuw zouden we nog gedacht hebben ‘Waar gáát dit over?’” zei Geertje toen ze in een detective las dat de speurder zei “Ik vergroot de foto van Tobias’ bureau met mijn vingers.” De Jeugd Van Tegenwoordig, als vanzelf vertrouwd met de nieuwe kundes, zal zich wanneer ze oudere boeken leest dan ongetwijfeld weer verwonderen over oudere kundes als een blad papier in de schrijfmachine draaien, mattenkloppen, een telefoonnummer draaien, het aanwenden van een kolenkit of naar de televisie lopen om met een knop van zender te wisselen.

Er viel iets te lachen

Graag was ik getuige geweest van het ogenblik dat deze foto werd gemaakt omdat ik zo benieuwd ben naar wat daar nu zo te lachen viel. Het betreft zo te zien een repetitie voor iets musicalachtigs, van de jeugdclub Ontwikkeling & Ontspanning in Bergen op Zoom. Mijn vader was daar voorzitter van. Pa staat wat verstopt achter de twee meisjes met toffeeverpakkingachtige mutsjes rechts. Ook hij heeft plezier. Het schaterendst zijn de meisje wat meer naar links vereeuwigd. Ik kan een dergelijk groepsportret gefascineerd bestuderen. Vier van de meisjes die meerepeteerden zaten bij mij in de klas. Een van hen heet Paula. De drie anderen dragen namen die volgens mij amper meer gegeven worden: Crista, Clazina en Miranda…. 

Mooi aangelicht

Je zou denken dat het uitzicht vanaf je balkon onveranderlijk is en dat er nooit iets nieuws valt te beleven, maar dat is buiten het spel van het zonlicht gerekend: regelmatig bezie ik verrast welke accenten dat nu weer eens legt. Aanschouw hoe onze straat en het aangrenzende plein eerder in schemer lijken te liggen, maar hoe uitzonderlijk mooi de torens van de Sint-Joriskerk worden aangelicht….

Kronkelgrens

Vaak vraag je je af waarom een grens loopt zoals ze loopt. Die tussen Vlaanderen en Zeeuws-Vlaanderen en Noord-Brabant bijvoorbeeld vind ik maar arbitrair, maar die tussen Duitsland en Luxemburg stelt niemand voor onduidelijkheden: die volgt gewoon de rivieren Our, Sûre en Moezel. Duidelijk!

Onverstoorbaar snoepend

Hommels vind ik sympathieke dieren. Ze lijken me ook aaibaar. Zojuist in de Kruidtuin op mijn gemakske de onverstoorbare snoepvlucht van de bombus terrestris gevolgd. Ik kon er met mijn lens bijna tegenaan komen, zo niks trok hij zich van mijn nieuwsgierigheid aan....

Een gans andere invulling

Terwijl vader, die thuis op hun dochtertjes paste, onder zijn schemerlamp bij zijn kelkje jonge klare in de veronderstelling verkeerde dat moeders naar een stichtelijke lezing van meneer pastoor zat te luisteren had de damesvereniging een gans andere invulling van de avond in gedachten gehad….

Mal smal

Wat beziélt mensen toch om een gebouw weg te zetten met zo’n mal smal zijgeveltje? Aan de straatkant ziet dat er wellicht neutraal uit, maar wat kun je daar nou bínnen mee? Hooguit kun je tegen het miniwandje in die ‘hoek’ een niet al te brede staande klok kwijt, of een lamp. Maar veel meer toch niet….

Burleske vertoning

Niet dat de politiek in se zich in België op een verhevener niveau afspeelt, maar ze is er ondanks de complexe bestuursniveaus bijna nog duidelijker dan in Nederland waar niet eens meer sprake is van meerderheid en oppositie. Wanneer ik de verrichtingen bekijk van het kabinet van Rob Jetten, het potsierlijke mannetje dat nergens voor staat maar graag premier speelt (prima vergelijkbaar met de vorige Belgische premier Alexander De Croo), verlang ik wel eens terug naar de oude Tweede Kamer, waarin er ouderwetsche verhoudingen lagen. Bezie toch alleen eens het áántal partijen en afsplitsingen daarvan dat zich heden ten dage in Den Haag manifesteert: welk een burleske vertoning vormen hun niet vaak aanbevelenswaardige ideologieën en geenszins helder omlijnde debatten. Je zou er heimwee van krijgen naar de spitante dialogen tussen Joop den Uyl en Hans Wiegel….

Het keerpunt

Zestien jaar geleden schreef ik een zogenaamd boekgedicht, samengesteld uit titels van boeken. Ik dacht er weer aan toen ik las dat Vitalski zijn boekgedicht uit die tijd weer eens tegenkwam. Wat een aardig intitiatief was dat toch. Ik wilde er nog wel eens een proberen, en ging onmiddellijk aan de slag:

Het keerpunt

Ten zuiden van
Oudere gronden
Oude koude nachten
Uit de lucht gegrepen.

Happend naar lucht
Zoveel nabijheid
In het maanlicht.

Hemellichten.
Betoverende stilte.
Dichterbij dan je denkt
De onbeantwoorde brieven.

https://vitalskiblog.blogspot.com/2021/10/sonnet-van-boektitels.html

https://meergemengdeberichten.blogspot.com/2010/10/boekgedicht-na-de-orkaan.html

Een keer 'Open' volstaat

België heeft drie officiële talen: Nederlands, Duits en Frans. Maar offen was er hier niet bij. Voor de Nederlandstaligen is de winkel open, voor de Franstaligen ouvert en o ja voor de Engelstaligen open. Hier had wat inkt bespaard kunnen worden vermits één keer open natuurlijk volstaan zou hebben….

Diep in de wijnmaand

Ook diep in de wijnmaand valt er voor liefhebbers van flora in sommige tuinen nog best het nodige te genieten….

www.poesiabotanica.blogspot.com

Eén trein

Op spoor 6 van station Antwerpen Centraal staat dit weekeinde Eén trein. En die trekt heel wat liefhebbers. Het is dan ook niet zomaar een trein, want hij is samengesteld uit iconische locomotieven en rijtuigen uit de geschiedenis van de NMBS. Vooral de stoomlocomotief 1.002, gebouwd in 1935 en in dienst geweest tot 1962, mag zich in veel belangstelling verheugen. De locs en wagons, waaronder een exemplaar van de Koninklijke Trein, zien er glanzend gepoetst uit als om door een ringetje te halen. In zo’n fraaie coupé van een K1-rijtuig waan je je even in de dertiger jaren. Dat de Belgen met elkaars talen in de knoop blijven zitten blijkt ook weer uit het inconsequente opschrift Non fumeurs / Niet rooken. Dat rooken had natuurlijk rookers moeten zijn (of fumeurs fumer). Maar dat geheel terzijde. Prachtinitiatief!

Van 7 tot 77

Op een bepaald moment is het klaar met kind zijn, onherroepelijk klaar. Dat realiseerde ik me op een aardig rommelmarktje waar een oudere dame ingebonden jaargangen van het tijdschrift Kuifje te koop aanbood. Of ze er geen spijt van zou krijgen als ze die wegdeed? Neen. Bovendien: “Ik mag ze toch niet meer lezen, want ik ben onlangs 78 geworden.” Voor de goede verstaander: de vaste leuze van Kuifje was immers Het weekblad voor de jeugd van 7 tot 77 jaar….

Maar één beeldzijde

‘Dingen uit dromen hebben maar één kant… Je kunt de andere kant niet zien… Je kunt er niet omheen lopen…Het probleem met de dingen uit het leven is dat je die aan alle kanten kunt bekijken… Dingen uit dromen hebben alleen de kant die je ziet… Ze hebben maar één beeldzijde, net als de ziel.’ Nog zo’n alinea om een tijdje mee zoet te zijn uit Pessoa’s Boek der rusteloosheid.

Van meer- naar enkelvoud

Kun je onderdanig zijn aan iets dat er niet is? Lees, in de jongste editie van Boek der rusteloosheid, van Fernando Pessoa de prikkelende stelling ‘Of er nu goden bestaan of niet, wij zijn hun slaven.’ Daar kan ik met genoegen een poosje over zitten peinzen. Even later op bladzijde 31 springt Pessoa van meer- naar enkelvoud: ‘God is het feit dat wij bestaan en dat dat niet alles is.’ Fijn dat er zulke notities bestaan.

Lekker Lampoweer

Wanneer het mistig is bestaat er ten Huize Bevers de lust om De komst van Joachim Stiller van Hubert Lampo, een van onze koesterboeken, uit de kast te halen. Bij deze meteorologische omstandigheden hebben Geertje en ik, zoals hier al eens eerder vermeld, het altijd over Lampoweer….

Tongen en vingers

Het blijft toch een eigenaardig volk daar aan de andere kant van de Noordzee. Dat denk ik weer eens nu er een doosje kattentongen op tafel staat. Kattentongen zeggen wij, in het Frans is het langues de chats en in het Duits Katzentungen. Verwijzen de Engelsen ook naar feliene tongen? Niks hoor: in het Verenigd Koninkrijk snoepen ze cat fíngers....

Bijzonder eigenaardig

Ik blijf het bijzonder eigenaardig vinden dat Italië (pertang meervoudig wereldkampioen voetbal: in 1934, in 1938, in 1982 en nog in 2006) er de laatste drié edities van het WK gewoonweg niet bij was. Wat is daar toch aan de hand?

Verandering?

Omdat de krant niet bezorgd kon worden ‘omwille van een inspectie van onze depot’ (wat dat ook moge betekenen) ging ik een gazet kopen in de Pressshop op het pleintje. Daar viel me op dat de gebruiksaanwijzing van de betaalautomaat hoogstwaarschijnlijk door een computer is aangemaakt en vertaald. Change is in het Engels verander en verandering én wisselgeld. Maar die laatste mogelijkheid werd er over het hoofd gezien. Ik kreeg in elk geval geen wisselgeld maar verandering….

Goed gedaan

Historiserend bouwen kan soms, wanneer het te Anton Pieckerig wordt, krampachtige resultaten opleveren. Af en toe echter pakt het prima uit. Dat overdacht ik toen ik even op een bankje op de Bullinckplaats zat. Die nieuwbouw daar past perfect in de historische binnenstad van Antwerpen. Het dak van het Vleeshuis op de achtergrond lijkt zich als vanzelfsprekend in het beeld te voegen.

Uit de kast (CLXXII): Wouter Kotte

Eens in de maand ga ik voor deze rubriek met de ogen dicht voor mijn poëziekast staan om daar een willekeurige bundel uit te nemen. Deze keer is dat Holendrecht van Wouter Kotte (Uitgeverij Impress, Utrecht, 1980), waaruit ik bladzijde 4 met daarop Lot opensloeg:

Daglicht weeft geen
groenkleur van gras door de rozen
maar de weerloosheid van regenbogen

bloemen houden hun vleesmond open
naar bijen en voorbijgangers
maar zaad blijkt zelf slachtoffer
’s avonds kijkt niemand meer om:
elke grond is gevuld met afgrond

Onderweg met de tram: Lijn 310 in Bochum

In Bochum kun je met Lijn 310 op en neer rijden tussen de eindhaltes Höntrop Kirche en Witten Heven Dorf: 

https://www.youtube.com/watch?v=SGls8Zv5qtg

De drukste verjaardagen

In België is 10 mei de dag waarop de meeste mensen verjaren: van de bijna 9,5 miljoen mensen die in België geboren zijn verjaren er op 10 mei maar liefst 27.722. In Nederland spant 30 september de kroon met 44.000 jarigen. Waarvan akte.

Lekker luchtig

Deze foto schijnt in Nederland genomen te zijn, ergens eind jaren vijftig. Twintig kinderen, jongens en meisjes dooreen. Ze krijgen buiten les van een juffrouw met een strohoedje. Het moet een warm voorjaar of een aangename nazomer zijn geweest. De jongen met het rosse haar rechts heeft een vraag of weet een antwoord.

Schoenenboom in herfst

Een wandelingetje door het nabije Stadspark is altijd een genoegen, en dikwijls een feest voor het oog. Welk een verscheidenheid aan bruin-, geel- en groentinten toch weer. En wat een verrassende ontdekkingen lijken er altijd te doen. Zo’n schoenenboom bijvoorbeeld zag ik er nog niet eerder.

Momentopname

De nabije cultuurdragers zijn hic et nunc Tideland van Terry Gilliam, Lustrumprotocollen na het ontbijt van Willy Roggeman, De straat en het struikgewas van Armando en The Sandie Shaw Collection.

Afscheid van de PCC-tram

Toen wij in Antwerpen kwamen wonen reden er alleen maar trams van het PCC -model. We maakten mee dat De Lijn op het tramnet in 1999 de Hermelijn introduceerde, en in 2014 tevens de Albatros invoerde. Gaandeweg waren er minder en minder PCC-trams in gebruik. Wél nog op onder meer Lijn 7, die door onze straat voert. Vandaag, zaterdag 26 september 2026, is het echter de laatste dag dat zulks gebeurt want per heden gaan de PCC’s, die sinds 1960 mee het straatbeeld bepaalden, officieel met pensioen. Ik vind het fijne trams, en zal ze missen….

Opstatijden

Héérlijk, al die lijstjes die het wereldwijde web opslaat. Van de gekste dingen. Zo kwam ik nu een overzichtje tegen dat iemand had gemaakt van de gemiddelde tijd waarop Europeanen ontwaken. Wie zoekt zóiets nou uit? Geweldig! De Zwitsers zijn er het vroegst bij. Die slaan het dekbed om 7.33 uur open. De Grieken staan het laatst op: hun lakens worden om 8.25 af geworpen. Ik ben best een vroege vogel: veelal sta ik voor zevenen naast bed.